Ludzie kontra maszyny: kto jest lepszym tłumaczem? Człowiek czy wielki model językowy?

13 lutego 2026, 09:27

Systemy sztucznej inteligencji w coraz większej liczbie zadań dorównują ludziom. Dlatego naukowcy z Westlake University w chińskim Hangzhou postanowili sprawdzić, jak radzą sobie z tłumaczeniami tekstów. Porównali zatem tłumaczy gatunku Homo sapiens z wielkimi modelami językowymi, w tym z GPT-4, ALMA-R oraz Deepseek-R1. Ludzie i maszyny mieli tłumaczyć w obie strony te same fragmenty tekstów pomiędzy chińskim i angielskim, rosyjskim i angielskim oraz chińskim i hindi. Teksty dotyczyły trzech dziedzin. Były to bieżące informacje prasowe, teksty technologiczne i biomedyczne.



Laboratoryjna reakcja z pogranicza czarnych dziur

9 lutego 2018, 06:01

Gdy światło trafia w jakiś obiekt, część tego światła jest odbijana od jego powierzchni. Jednak gdy obiekt porusza się niezwykle szybko, a światło jest bardzo intensywne, zaczynają zachodzić zjawiska wykraczające poza klasyczną fizykę. Elektron może np. tak mocno odczuć oddziaływanie światła, że wpadnie w wibracje, które spowodują jego spowolnienie wskutek utraty energii.


Taniec Masajów© eugene

Muzyka zapisana w genach

13 grudnia 2007, 12:12

Muzyka nie tylko łagodzi obyczaje, ale również jest zapisana w genach. Badania nad 39 różnymi grupami etnicznymi w Afryce wykazały, że ich geny są ściśle powiązane z kulturą muzyczną.


Dwutlenek węgla uszkadza lód

15 października 2012, 10:23

Dwaj naukowcy z MIT-u dowodzą, że dwutlenek węgla może bezpośrednio szkodzić lodowcom. Pośredni wpływ dwutlenku węgla na lodowce jest znany od dawna - im więcej CO2 w atmosferze, tym wyższa temperatura i tym szybciej topią się lodowce


Dlaczego tyranozaur miał takie śmiesznie małe łapki? Biolodzy wyjaśnili zagadkę

29 maja 2026, 10:01

Tyranozaur ze swoimi niezwykle małymi kończynami przednimi wygląda jak błąd Matki Natury. Naukowcy z University College London i Uniwersytetu Cambridge dostarczają przekonującego wyjaśnienia tego ewolucyjnego fenomenu. Według badań opublikowanych w Proceedings of the Royal Society B, redukcja przednich kończyn u wielkich drapieżnych dinozaurów była ściśle związana z rozwojem potężnych czaszek i szczęk, a nie – jak sądzono wcześniej – wyłącznie z ogólnym wzrostem rozmiarów ciała.


Nieswoiste zapalenie jelit zwiększa ryzyko zawału

2 marca 2018, 11:41

Analiza danych medycznych dużej grupy pacjentów wykazała, że ludzie z nieswoistym zapaleniem jelit (ang. inflammatory bowel disease, IBD) znajdują się w grupie podwyższonego ryzyka zawału (nie mają przy tym znaczenia tradycyjne czynniki ryzyka chorób serca, takie jak poziom cholesterolu, nadciśnienie czy palenie). Najbardziej zagrożone są osoby w wieku 18-24 lat.


© The unnamedlicencja: Creative Commons

Kobiety za skromne, mężczyźni zbyt pewni siebie

15 stycznia 2008, 12:04

Średni poziom inteligencji kobiet i mężczyzn jest taki sam. Spuścizną wielu lat, kiedy panie były uznawane za mniej inteligentne od panów, jest jednak charakterystyczne zjawisko. Oceniając własne funkcjonowanie, kobiety zaniżają swój iloraz inteligencji (średnio o 5 punktów), a mężczyźni systematycznie go zawyżają. Do takich wniosków doszedł profesor Adrian Furnham z University College London (UCL) po przeanalizowaniu 25 studiów dotyczących tego zagadnienia.


Nowa metoda odchudzania - przymierzanie awatarów

7 listopada 2012, 13:26

Interaktywne gry sieciowe mogą wspomagać odchudzanie. Okazuje się bowiem, że silny związek z awatarem wpływa na zdrowie i wygląd jego właściciela.


Naukowcy zidentyfikowali związek, który hamuje wirusa Ebola

29 marca 2018, 10:30

Benzochinolina skutecznie hamuje syntezę RNA (a więc namnażanie) wirusa Ebola (EBOV). Oddziałuje też na kilka innych wirusów.


Guacamole

Dip z bakteriami

1 lutego 2008, 19:50

Choć może się wydawać, że dwukrotne zanurzanie w dipie chipsa czy kawałka marchewki nie jest niczym złym, ze zdrowotnego punktu widzenia to nieprawda.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk